De Bevrijdingsdagen van 1944 in Aalst

Moderators: Alostum, janlouies, david

Gebruikersavatar
Alostum
Site Admin
Berichten: 11505
Lid geworden op: 14 Mei 2014, 15:27
Locatie: Aalst

De Bevrijdingsdagen van 1944 in Aalst

Berichtdoor Alostum » 03 Aug 2018, 15:40

De Bevrijdingsdagen van 1944 in Aalst

De geheime nota’s en rapporten van Kapitein-commandant F.L. Ganshof.

François Louis Ganshof (° Brugge 1895 - † 1944) was professor geschiedenis aan de Gentse Rijksuniversiteit. Zijn broer Walter Ganshof Van der Meersch (° 1900 - † 1993) was Hoog Commissaris van de Belgische Veiligheid en deed bij de bevrijding beroep op zijn vijf jaar oudere broer om bij de lokale autoriteiten inlichtingen betreffende de veiligheid en de openbare orde in te winnen.
Zijn rapporten liggen veilig opgeborgen in de archieven, onttrokken aan het oog van Jan met de pet.
Gelukkig schreef F.L. Ganshof zijn rapporten eerst in het klad en bewaarde deze kladbladen in zijn persoonlijk archief. Na zijn dood schonk de familie deze kladbladen aan het “Navorsings- en Studiecentrum voor de Geschiedenis van de Tweede Wereldoorlog” (nu Cegesoma) in Brussel. De verslagen met betrekking tot Aalst zijn er terug te vinden onder de kenletters SOMA AA 707/12.

Hierna een samenvatting van deze nota’s en rapporten, vrij vertaald uit het Frans.

Brussel 20/09/1944 – Nota VI betreffende het verzet in Oost-Vlaanderen

In Aalst waren er vijf verzetsgroepen actief:
- O.F.-F.I. (Onafhankelijksfront – Front de l’Indépendance)
- Groep G (1)
- Fidelio (2)
- A.B. (Armée Belge of Armée Secrète)
- O.M.B.R. (Organisation Militaire de Résistance)
Hun onderlinge relaties lieten te wensen over.

Brussel 20/09/1944 – Nota VII over de interneringen in Gent en Oost-Vlaanderen

Alle arrestaties in Aalst waren uitsluitend uitgevoerd door deze organisaties, ondanks omzendbrief nr. 340 (3) . In het vervolg moest deze worden toegepast en mochten de verzetsgroepen nog slechts als hulpdiensten van de autoriteiten optreden.
Er waren ongeveer 900 personen aangehouden in Aalst, 500 hiervan werden ter beschikking van het gerecht gesteld, de 400 andere bleven geïnterneerd in het Atheneum van Aalst (4).

(1) Bij oprichting “Algemene Sabotagegroep van België” genoemd en ook bekend als “Groep Gérard”
(2) Witte Brigade
(3) Op 21 augustus 1944 ondertekende Justitieminister Delfosse omzendbrief nr. 340 waarin hij de oude besluitwet in concrete, voor de nieuwe situatie geschikte, richtlijnen omzette. Aan de burgemeesters was een centrale rol toebedeeld: zij dienden tot internering van verdachten over te gaan en te zorgen voor de huisvesting én de bewaking én de bevoorrading van de opgeslotenen. Verder beschreef de circulaire ook de overgang naar de eigenlijke gerechtelijke procedure waarin de krijgsauditeur dan de spilfiguur zou zijn.
(4) Behalve in het Atheneum werden verdachten ook nog opgesloten in de Pupillenschool, in het St.-Jozefscollege en in het huis Franck in de Nieuwstraat32

wordt vervolgd ...

Gebruikersavatar
Alostum
Site Admin
Berichten: 11505
Lid geworden op: 14 Mei 2014, 15:27
Locatie: Aalst

Re: De Bevrijdingsdagen van 1944 in Aalst

Berichtdoor Alostum » 04 Aug 2018, 15:16

Brussel 21/09/1944 – Nota VIII over een onderhoud met Lt.-Kol. Sheppard, chef van de Britse Civil Affairs te Gent

In Aalst was er een communistische openbare meeting aangekondigd, die kon echter voor rellen zorgen en het was dankzij de tussenkomst van een Britse officier dat deze meeting een meer “besloten” karakter kreeg.

Brussel 29/09/1944 – Nota over het O.F. in Aalst

Het O.F. bleef zijn eigen zin doen, lees misbruiken, ze bleven aanhangers ronselen, deden onwettelijke arrestaties (zonder vergezeld te zijn van een politieagent of rijkswachter). Het O.F. bleef doorgaan met het opeisen van voedselvoorraden, transportmiddelen en andere voorwerpen, soms onder bedreiging van hun wapens. De arrestaties gingen dikwijls gepaard met nutteloze gewelddaden. In het oosten van Oost-Vlaanderen, namelijk in Dendermonde, Aalst en Ninove zag men een zekere Cox (5) optreden, hij noemde zichzelf de chef van beide Vlaanderen. Men verzekerde mij dat hij een vreemdeling was, een zenuwgestoorde, een drankzuchtige (hij zou aanvallen van “delirium tremens” gehad hebben). Zijn werkelijke identiteit was onbekend. Hij had een gevaarlijke invloed en was een gevaar voor de openbare orde.
Er waren ook groepen die buiten hun eigen streek opereerden, men sprak van een “vliegende brigade”. Onder de leden van het O.F. waren er die een strafblad hadden, die zelfs in de “Nieuwe Ordebewegingen” waren geweest. En uiteraard een groot aandeel communisten.

Brussel 06/10/1944 – Nota II betreffende de verzetsbewegingen in Oost-Vlaanderen


Inlichtingen van adjudant Bossaert, cdt., a.i. van het Rijkswachtdistrict Aalst.
Het lokale A.S. ging ook hun boekje te buiten. Men had de fijnste diplomatie moeten gebruiken om Burny (6) , samen met 60 geïnterneerden van Aalst naar Lokeren over te brengen. Ze hadden Burny schandalig mishandeld. Het overbrengen gebeurde pas op 5 oktober 1944, het A.S. dreigde er immers heel de tijd mee hun wapens te gebruiken.
Over het ontwapenen van de groepen: alle autoriteiten zeiden met nadruk dat de organisaties moesten ontwapend worden. Ze werden een staat in de staat en bedreigden de openbare orde.

Brussel 06/10/1944 – Nota II onderhoud met Lt.Kolonel Sheppard, chef van de dienst “Civil Affairs” in Gent

Er werd een afdeling opgericht in Aalst, “Hôtel de Flandre” Kerkplein (7), chef van de dienst “Civil Affairs” was de majoor Martindale.

(5) Leon Bocken, alias “Cox” (° Tongeren 19/12/1895)
(6) Louis Burny., directeur van de brouwerij Zeeberg
(7) Moet zijn hoek Stationsstraat - Statieplein

wordt vervolgd ...

Gebruikersavatar
Jerommeke
Berichten: 9688
Lid geworden op: 14 Mei 2014, 21:14
Locatie: Aalst

Re: De Bevrijdingsdagen van 1944 in Aalst

Berichtdoor Jerommeke » 04 Aug 2018, 17:37

Alostum schreef:De Bevrijdingsdagen van 1944 in Aalst

In Aalst waren er vijf verzetsgroepen actief:
- O.F.-F.I. (Onafhankelijksfront – Front de l’Indépendance)
- Groep G
- Fidelio
- A.B. (Armée Belge of Armée Secrète)
- O.M.B.R. (Organisation Militaire de Résistance)


Is professor Ganshof dan "Groep Rita" vergeten ?
Mvg,
Jerommeke

Gebruikersavatar
Alostum
Site Admin
Berichten: 11505
Lid geworden op: 14 Mei 2014, 15:27
Locatie: Aalst

Re: De Bevrijdingsdagen van 1944 in Aalst

Berichtdoor Alostum » 04 Aug 2018, 18:10

Jerommeke schreef:
Alostum schreef:De Bevrijdingsdagen van 1944 in Aalst

In Aalst waren er vijf verzetsgroepen actief:
- O.F.-F.I. (Onafhankelijksfront – Front de l’Indépendance)
- Groep G
- Fidelio
- A.B. (Armée Belge of Armée Secrète)
- O.M.B.R. (Organisation Militaire de Résistance)


Is professor Ganshof dan "Groep Rita" vergeten ?


Volgens wat ik uit "aalst 1940-44 een stad onder duitse bezetting" van Jos Ghysens haal, hing deze groep als "dienst solidariteit" af van het O.F. en stond aan het hoofd ervan Mevr. C. Pletsier-De Groot.

Gebruikersavatar
Alostum
Site Admin
Berichten: 11505
Lid geworden op: 14 Mei 2014, 15:27
Locatie: Aalst

Re: De Bevrijdingsdagen van 1944 in Aalst

Berichtdoor Alostum » 05 Aug 2018, 09:57

Brussel 12/10/1944 – Nota III betreffende verzetsbewegingen in O.Vlaanderen

Volgens de procureur des Konings van Dendermonde Mr. Rommel zou de belangrijkste ordeverstoorder in Aalst de “vliegende brigade” van het O.F. zijn geweest. Ze waren gevestigd in Villa Caudron (8) (ze hadden de eigenaar gearresteerd en zijn vrouw en kinderen buitengezet). Onder de leiding van een zekere De Wilde (9), bestond ze uit 5 man en veroorzaakte in Aalst en omliggende een ware terreur en willekeurige arrestaties, huiszoekingen, opeisingen, enz. De chef van het plaatselijke O.F. Rensaert, zou geen enkel gezag gehad hebben over De Wilde en zijn brigade.
Mr. Nichels (10) zou hem steunen.

Brussel 21/10/1944 – Nota IV betreffende de interneringen in O.Vlaanderen


Het interneringscentrum in Aalst wordt geleid door een uitstekende chef, luitenant Mineur (11), maar deze heeft geen greintje gezag over de verzetsgroepen waarvan sommige (O.F. en Vliegende brigade) bijzonder rumoerig zijn en op de geïnterneerden brutaliteiten plegen. De krijgsauditeur heeft aan luitenant Limpens volmacht gegeven en zal hem naar Aalst op zending sturen, substituut Lefèvre heeft voldoende gezag om zich tot nu toe te doen eerbiedigen.

Brussel 26/10/1944 – Nota V betreffende verzetsbewegingen in O.Vlaanderen

In Herzele viel de “vliegende brigade” van het O.F. van Aalst binnen in de rijkswachtkazerne toen de Staatsveiligheid bezig was individuen te ondervragen. Het kwam tot een woordenwisseling met de rijkswacht en de “vliegende brigade” vertrok, maar men stond aan de vooravond van een hevig conflict.
Volgens luitenant Limpens beschikken de organisaties in Oost-Vlaanderen over de volgende effectieven:
- M.N.R. (12) 2.640 man
- O.F. 3.780 man
- O.M.B.R. 1.575
- P.A. (13) 700 man

Brussel 04/11/1944 – Nota VI betreffende verzetsgroepen in O.Vlaanderen

In Aalst gaat de “vliegende brigade” van het O.F. nog steeds door met het terroriseren van de stad en het omliggende. Ze zouden van plan zijn om een aantal industriëlen, die te Aalst niet zijn aangehouden, neer te schieten.
Het O.F. aanvaardt het gezag niet van luitenant Mineur, de bevelhebber van het interneringscentrum. Het O.F. houdt gedetineerden opgesloten in hun lokalen. Substituut Lefèvre is er tien van hen komen uithalen en overgedragen aan luitenant Mineur, maar van zodra deze magistraat vertokken was naar Gent, is de toestand er opnieuw verward.

(8) Orthaire Caudron (°Moorsel 1888) was gehuwd met de zuster van Victor Bocqué. Ze woonden in “Hoogland” op de Hoezekouter. Op 13/09/1945 verhuisden ze naar de Square Marie-Louise in Brussel
(9) Louis De Wilde, alias “Louis Pistool” (° St.-Amands 08/10/1909 - † Brussel 25/10/1962)
(10) Burgemeester Alfred Frans Nichels (° Aalst 05/04/1873 - † Aalst 27/09/1949)
(11) Jean Mineur († 1982), nijveraar, reserveofficier, commandant van het interneringscentrum “Pupillenschool”(J. & B. Ghysens, De Duitse bezetting te Aalst 1940-44, deel I, blz. 200/2)
(12) Mouvement National Royaliste of N.K.B. Nationale Koninklijke Beweging
(13) Partisans Armés

wordt vervolgd ...

Gebruikersavatar
Alostum
Site Admin
Berichten: 11505
Lid geworden op: 14 Mei 2014, 15:27
Locatie: Aalst

Re: De Bevrijdingsdagen van 1944 in Aalst

Berichtdoor Alostum » 06 Aug 2018, 17:47

Brussel 08/11/1944 – Nota VII betreffende verzetsgroepen in O.Vlaanderen.

De toestand in Aalst is verward en niet allen door het feit van de “vliegende brigade”. De lokale afdeling van het O.F. blijft uiterst ongedisciplineerd, ze blijft tussenkomen in de interneringen en weigeren het gezag van de commandant van het interneringscentrum te erkennen. De krijgsauditeur heeft de sectiechefs naar Gent geroepen, ook de genaamde De Wilde. Ze hebben alle gevraagde verbintenissen aangegaan, maar het lijkt weinig waarschijnlijk dat ze deze zullen nakomen. De volgende dag ontving de krijgsauditeur nog andere leiders van het O.F. (waaronder een liberale schepen van Aalst (14)) die de krijgsauditeur waarschuwde voor De Wilde. Deze zou verantwoordelijk zijn voor de moord op Herman De Vos, bij de bevrijding in vrijheid gesteld en later neergeschoten door leden van het O.F.
De krijgsauditeur verzamelde alle gegevens om de gepaste maatregel te kunnen treffen. Maar spijtig genoeg is het de bevoegdheid van het parket van Dendermonde.

Brussel 15/11/1944 – Nota VIII betreffende de interneringen in Oost-Vlaanderen

Centrum Aalst.
Dit centrum is uitstekend georganiseerd en onderhouden, dankzij het optreden van de commandant, luitenant Mineur. Maar het is volledig verstoord door de tussenkomst van het O.F. Men meent overigens dat het opdoeken van dit interneringskamp, de bestaanreden van het rumoerige O.F. voor een groot deel zou wegnemen. Dit volgens het advies van Mr. Moyersoen, erevoorzitter van de Senaat. In deze omstandigheden heeft de auditeur Van Thorenburg er zich bij neergelegd het interneringskamp van Aalst over te brengen naar Lokeren en naar Gent (Wollestraat).

Brussel 17/11/1944 – Nota betreffende de ontwapening van de verzetsgroepen

De P.A. en het O.F., vooral in de grote centra, schijnen vast besloten hun wapens te behouden. In Aalst oefenen ze op de groepen in de omgeving druk uit om hun wapens aan hen over te dragen.
In Gent bestonden er twee forten “Chabrol”, één in het Patijntje en één op St.-Amandsberg. (15)

(14) Vermoedelijk gaat het om schepen Gustaaf De Stobbeleir
(15) Ook de villa Caudron waar het O.F. hun hoofdkwartier hadden ingericht werd “Fort Chabrol” genoemd

wordt vervolgd ...

Gebruikersavatar
Alostum
Site Admin
Berichten: 11505
Lid geworden op: 14 Mei 2014, 15:27
Locatie: Aalst

Re: De Bevrijdingsdagen van 1944 in Aalst

Berichtdoor Alostum » 09 Aug 2018, 11:44

Brussel 18/11/1944 – Rapport over de gebeurtenissen te Aalst op 18/11/1944

Ik ben vandaag om 11 uur 45 aangekomen te Aalst en heb me aangemeld aan het interneringscentrum om er luitenant Mineur, commandant van het centrum te ontmoeten. Ik wilde met hem verschillende zaken bespreken met betrekking tot de bewaking van het centrum. Het centrum was bewaakt door gewapende mannen van het O.F. Luitenant Mineur was op dat ogenblik in conferentie op het stadhuis. Ik ben daar heen gegaan. Bij het binnenkomen van het bureau van de burgemeester, trof ik hem aan in gesprek met meerdere personen, waaronder luitenant Mineur en zijn medewerker, Mr. Eeman. Ik vroeg hem mij te vergezellen naar een ander bureau. Luitenant Mineur verzekerde mij dat zodra het O.F. ontwapend zou zijn, hij de bewaking van het centrum kon overlaten aan bewakers die daartoe waren aangeduid. Hij zou reeds kunnen beschikken over een dertigtal bewakers afkomstig van het gedemobiliseerde A.S. Hij zou ook nog een dertigtal betrouwbare mannen van het O.F. behouden. Hij voegde er tevens aan toe, en Mr. Eeman bevestigde dit, dat het O.F. onder het bevel van De Wilde en Cox besloten hadden hun wapens niet af te geven aan de Belgische autoriteiten maar wel aan de Britten, als deze het vroegen. Ik keerde terug naar het kabinet van de burgemeester in gezelschap van luitenant Mineur en Mr. Eeman. Ik drong er bij Mr. Van Renterghem, afgevaardigde van het O.F. op aan om hun wapens onmiddellijk in te leveren bij de Belgische autoriteiten. Ik voegde eraan toe dat het vernederend was dat de geallieerde autoriteiten moesten tussenkomen. Mr. Van Renterghem, betwistte dit niet, maar verklaarde de orders van zijn bevelhebber uit Brussel te volgen. Hij vond het jammer dat Mr. De Wilde niet aanwezig was, deze was immers in staat stelling te nemen in deze zaak.
Ik ben dan met luitenant Mineur naar de rijkswacht gegaan om erop aan te dringen om in geval dat het O.F. de bewaking van het centrum zou opgeven er trachten de dossiers van de geïnterneerden in handen te rijgen. Deze zijn immers niet in het bezit van de bevelhebber van het centrum maar in handen van het O.F. De brigade-commandant van Aalst verklaarde me dat hij maatregelen genomen had om in de omgeving van het centrum te patrouilleren om eventuele vluchtpogingen te verhinderen. Men had immers in de stad het gerucht verspreid dat het O.F. onverwachts de bewaking zou opgeven.
Ten laatste bezocht ik in gezelschap van luitenant Mineur en Mr. Eeman de Canadese provoost en vroeg hem of hij kon tussenkomen in het geval het O.F. weigerde hun wapens af te geven en of hij kon helpen met de bewaking van het centrum mocht dit nodig zijn. De provoost antwoordde dat hij dit enkel kon doen op bevel van zijn superieuren, het 1e Canadese Korps. Toen we met de wagen terug reden richting centrum, stelden we vast dat er geïnterneerden, die pakjes droegen, zich in de stad verspreiden. Dat wees erop dat het O.F. hun dreigement om de poorten van het centrum open te zetten hadden uitgevoerd.
Getuigen bevestigden ons dat rond 12 uur 30 De Wilde zich had aangemeld aan het centrum. Hij maakte gebruik van het feit dat de verantwoordelijken in conferentie waren op het stadhuis.
Hij was begeleid door zijn mannen en deed hen het centrum ontruimen. Geïnterneerden die niet in staat waren het centrum te verlaten, werden met de geweerkolf geslagen, zelfs geïnterneerden die in de infirmerie verzorgd werden en niet konden buitengaan, werden verplicht op te staan. Zodra luitenant Mineur, Mr. Eeman en ikzelf dit hadden vastgesteld verwittigden we de rijkswacht en politie, ook enkele mannen van de Military Police en verschillende Canadezen en zijn we op zoek gegaan naar de vluchters. Na enig tijd werden ook de bruggen bewaakt. Tamelijk vlug werden de eerste vluchters opgepakt en overgebracht naar de rijkswacht, de meeste onder hen leken niet happig te zijn om in de stad rond te dwalen. Diegene die ik had opgenomen en opgesloten had in een school, bekenden me dat ze liever in het interneringscentrum hadden gebleven dan in vrijheid rond te lopen, blootgesteld aan mogelijk gevaar. Bij het binnenkomen van het interneringscentrum ontmoette ik De Wilde. Men had me verwittigd dat hij er terug rondhing. Ik ondervroeg hem over de feiten en hij verklaarde me dat zijn mannen ontwapend waren en dat het zo moeilijk was het centrum te bewaken, maar hij ontkende het bevel te hebben gegeven de poorten open te zetten.
Natuurlijk ontkende hij de geïnterneerden zelf te hebben buitengejaagd. Ik vroeg om de tussenkomst van de Krijgsauditeur, omstreeks 15 uur 30 is Mr. Lefèvre, substituut van de auditeur vanuit Gent aangekomen. Hij kon een aantal dossiers bemachtigen, die in handen waren van het O.F. Mr. Lefèvre stelde dadelijk een onderzoek in naar de feiten. Hij dacht erover na om De Wilde te arresteren en misschien ook enkele andere personen.
Luitenant Mineur beschikte op dat moment over een zestigtal bewakers, afkomstig van het A.S. Hij zou er een dertigtal van behouden en een dertig- of twintigtal betrouwbare manen van het O.F. aan toe voegen.
Om 16 uur waren er 202 van de 550 geïnterneerden naar het centrum teruggekeerd. Er bleven er nog steeds toekomen. De meest gevaarlijke (hulpdiensten van de Gestapo, S.S.) schijnen er niet bij te zijn.
Om 16 uur 15 verliet ik het centrum.

Brussel 01/12/1944 – Nota betreffende de ontwapening van de verzetsgroepen

Bij een huiszoeking in het hoofdlokaal van de P.A. in Gent heeft de rijkswacht de hand weten te leggen op een ledenlijst. Men weet niet of deze volledig is. De mannen zijn vooral afkomstig van Aalst, Dendermonde en omgeving. De rijkswacht van Dendermonde werd op de hoogte gebracht.

EINDE


Terug naar “Aalst een belegerde stad”

Wie is er online

Gebruikers op dit forum: Geen geregistreerde gebruikers en 4 gasten

Advertentie